آنچه در این مطلب خواهید خواند
بدن شما نمیتواند بدون اکسیژنی که از هوا تنفس میکنید، زنده بماند. اما اگر بیماری ریوی یا سایر شرایط پزشکی دارید، ممکن است به اندازه کافی اکسیژن دریافت نکنید. این میتواند باعث تنگی نفس و ایجاد مشکلاتی در قلب، مغز و سایر قسمتهای بدن شما شود. اکسیژن درمانی میتواند کمک کند. این راهی برای دریافت اکسیژن اضافی برای تنفس شماست. اکسیژن یک داروی تجویزی است.
آیا به آن نیاز دارم؟
اکسیژن درمانی خانگی میتواند به بسیاری از بیماریها کمک کند، از جمله:
- آسم
- برونشیت مزمن
- نارسایی احتقانی قلب
- بیماری انسدادی مزمن ریوی (COPD)
- فیبروز سیستیک
- آمفیزم
- سرطان ریه
- پنومونی
- فیبروز ریوی
- آپنه خواب
به چه مقدار پول نیاز خواهم داشت؟
پزشک شما نسخهای به شما میدهد که میزان اکسیژن مورد نیاز شما در هر دقیقه و زمان نیاز به دریافت آن را مشخص میکند. برخی افراد ممکن است فقط هنگام ورزش یا خواب به اکسیژن درمانی نیاز داشته باشند. برخی دیگر ممکن است در تمام طول روز به آن نیاز داشته باشند. پزشک شما پس از بررسی سطح معمول اکسیژن شما، چه با آزمایش خون و چه از طریق پوست با استفاده از دستگاهی که به انگشت دست، پا یا لاله گوش شما متصل میشود، میزان اکسیژن اضافی مورد نیاز شما را تعیین خواهد کرد.
تجهیزات
شما میتوانید اکسیژن را از چندین طریق دریافت کنید. بهترین انتخاب برای شما به میزان نیاز، سبک زندگی و سایر موارد بستگی دارد.
دستگاه اکسیژن ساز استاندارد. این دستگاه دارای موتور است و با برق یا گاهی باتری کار میکند. هوای معمولی را جذب کرده و گازهای دیگر را فیلتر میکند تا اکسیژن دریافت کند. وزن آن حدود 22 کیلوگرم است و معمولاً چرخ دارد تا بتوانید در حالی که به آن متصل هستید، حرکت کنید. اگر از نوع متصل به برق هستید، در صورت قطع برق به یک منبع اکسیژن پشتیبان نیاز خواهید داشت.
دستگاه اکسیژن ساز قابل حمل. این دستگاه انتخاب خوبی برای زمانی است که کارهایتان را انجام میدهید یا به محل کار میروید. وزن آن 1.5 تا 9 کیلوگرم است، بنابراین میتوانید آن را حمل کنید. میتوانید برخی از مدلها را به ماشین خود وصل کنید یا با باتری کار کنید.
مخزن اکسیژن مایع. معمولاً اکسیژن یک گاز است. اما در دماهای پایینتر، به مایع تبدیل میشود. فضای کمتری نسبت به گاز اشغال میکند، بنابراین میتوانید اکسیژن مایع بسیار بیشتری را در یک مخزن شبیه قمقمه ذخیره کنید. وقتی بیرون میآید، مایع فوراً به گاز تبدیل میشود تا بتوانید آن را تنفس کنید. یک مخزن میتواند بیش از 45 کیلوگرم وزن داشته باشد و باید هر چند هفته یکبار آن را دوباره پر کنید.
همچنین میتوانید یک قوطی کوچکتر را که حمل آن هنگام ترک خانه آسان است، پر کنید.
مخزن گاز اکسیژن فشرده. این یک انتخاب قدیمیتر و کمتر رایج است. اکسیژن را تحت فشار بالا درون یک سیلندر یا مخزن فلزی فشرده یا متراکم میکند. این مخزن بسیار سنگین است و نمیتوان آن را جابجا کرد. شما هر چند روز یکبار مخازن خالی را تعویض میکنید. گاز فشرده در سیلندرهای کوچکتر و قابل حمل نیز موجود است، اما آنها فقط مدت کوتاهی دوام میآورند.
همچنین به روشی برای تنفس اکسیژن نیاز خواهید داشت. میتوانید از یکی از روشهای زیر استفاده کنید:
کانولای بینی. این یک لوله پلاستیکی نرم با دو شاخک کوچک در یک انتها است. آنها وارد بینی شما میشوند و لوله روی گوشهای شما قرار میگیرد تا آن را در جای خود نگه دارد. انتهای دیگر به منبع اکسیژن شما متصل میشود. کانولای بینی اکسیژن ثابتی را منتقل میکند. میتواند بینی شما را کمی خشک کند.
ماسک صورت. این ماسک کاملاً روی دهان و بینی شما قرار میگیرد. این ماسک میتواند صحبت کردن را دشوار کند و شما نمیتوانید هنگام خوردن یا آشامیدن آن را بپوشید. معمولاً برای دریافت سطح بالای اکسیژن از ماسک استفاده میکنید.
کاتتر ترانستراکئال. برای این جراحی، پزشک یک لوله پلاستیکی کوچک به نام کاتتر را از طریق گردن شما، درست زیر سیب آدم، وارد نای شما میکند. یک گردنبند لوله را در جای خود نگه میدارد. انتهای دیگر به منبع اکسیژن شما متصل میشود. اگر پیراهن شما تا بالا بسته باشد، نمیتوانید کاتتر را ببینید. مزیت دیگر این است که به جریان اکسیژن کمتری نیاز دارید زیرا مستقیماً وارد مجاری هوایی شما میشود. اما چندین عیب دارد. یکی از آنها این است که دهانه گردن شما ممکن است آلوده شود.
نکات ایمنی در استفاده از اکسیژن
اکسیژن بهخودیخود گاز قابل اشتعالی نیست، اما باعث میشود مواد قابل احتراق با شدت بیشتر، سریعتر و در دمای بالاتری بسوزند. بنابراین هنگام استفاده از اکسیژن، همواره نکات ایمنی زیر را رعایت کنید:
– هرگز سیگار نکشید و اجازه ندهید دیگران نیز در نزدیکی شما سیگار، فندک یا هر وسیله آتشزا را روشن کنند. از هرگونه شعله باز، مانند کبریت، فندک و تنباکوی در حال سوختن، فاصله بگیرید.
– حداقل ۱٫۵ متر (۵ فوت) از منابع تولید گرما فاصله داشته باشید. این منابع شامل اجاق گاز، شمع، شومینه روشن و بخاریهای برقی یا گازی هستند.
– از مواد قابل اشتعال مانند مایعات پاککننده، تینر رنگ و اسپریهای آئروسل استفاده نکنید. – کپسولها یا مخازن اکسیژن را همیشه بهصورت عمودی نگه دارید و آنها را به یک جسم ثابت متصل کنید تا واژگون نشوند.
– از استفاده از محصولات حاوی روغن، گریس یا مشتقات نفتی خودداری کنید. همچنین از کرمها و پمادهای بر پایه نفت، مانند وازلین، روی صورت یا قسمت فوقانی قفسه سینه استفاده نکنید.
– یک کپسول آتشنشانی در دسترس داشته باشید و سازمان آتشنشانی محل را از وجود تجهیزات اکسیژن در منزل خود مطلع کنید.
– اگر از دستگاه اکسیژنساز استفاده میکنید، شرکت تأمین برق را در جریان قرار دهید تا در صورت قطع برق، در اولویت بازگرداندن برق قرار گیرید.
