آنچه در این مطلب خواهید خواند
هیچ درمانی برای آرتریت روماتوئید وجود ندارد و علائم آن میتواند به مرور زمان عوارض جدی ایجاد کند. اما تشخیص زودهنگام همراه با داروها و پروتکلهای درمانی جدیدتر، چشمانداز و کیفیت زندگی مبتلایان به این بیماری را تا حد زیادی بهبود بخشیده است.
با این حال، همه گروههای نژادی، قومی و اجتماعی به طور مساوی در این پیشرفتها سهیم نبودهاند. همانند سایر بیماریها، مانند لوپوس و دیابت، تحقیقات نشان میدهد که اقلیتها و افراد کمدرآمد در دریافت بهترین مراقبت و نتایج در مورد آرتریت روماتوئید (RA) از سایر گروهها عقبتر هستند. دانشمندان هنوز دلیل این امر را کشف نکردهاند.
و این مشکل همچنان ادامه دارد. علیرغم تلاشهای پزشکان، دانشمندان و بیماران برای افزایش آگاهی و افزایش مشارکت اقلیتها، بین سالهای ۲۰۰۸ تا ۲۰۱۸ بهبود بسیار کمی حاصل شده است.
بخشی از مشکل این است که دانشمندان اطلاعات کافی ندارند. اکثریت قریب به اتفاق مطالعات روی آرتریت روماتوئید (RA) گروههای نمونهای دارند که عمدتاً از بیماران سفیدپوست تشکیل شدهاند. اگرچه بقیهی نژادها هم تشکیلدهنده جمعیتها هستند، اما آنها تنها حدود ۱۶٪ از شرکتکنندگان در مطالعات تصادفی کنترلشده روی آرتریت روماتوئید را تشکیل میدادند. (مطالعات تصادفی کنترلشده، استاندارد طلایی برای مطالعات علمی هستند.)
دادهها یا اطلاعات مقایسهای بسیار کمی در مورد میزان بروز آرتریت روماتوئید برای گروههای اقلیت خاص وجود دارد.
با این حال، ما چیزهایی در مورد چگونگی بروز آرتریت روماتوئید در گروههای اقلیت مختلف میدانیم.
چه کسانی به آرتریت روماتوئید مبتلا میشوند؟
زنان سه برابر بیشتر از مردان به آرتریت روماتوئید مبتلا میشوند. در مردان، ابتلا به این بیماری قبل از ۴۵ سالگی نادر است و در زنان معمولاً بین ۳۰ تا ۶۰ سالگی شروع میشود.
طبق یک متاآنالیز بزرگ شامل ۶۷ مطالعه جمعیتی:
- شیوع جهانی این بیماری حدود 0.46٪ از جمعیت جهان برآورد شده است.
- یعنی تقریباً:
۴۶۰ نفر در هر ۱۰۰٬۰۰۰ نفر جمعیت در دنیا به آرتریت روماتوئید مبتلا هستند.
بر اساس دادههای مطالعه Global Burden of Disease (GBD):
- در سال 2020 حدود 17.6 میلیون نفر در جهان مبتلا به RA بودهاند.
- شیوع استانداردشده سنی جهانی:
حدود 208.8 مورد در هر 100٬000 نفر جمعیت گزارش شده است.
با این حال، هنوز دادههای کافی برای نتیجهگیری قطعی در مورد شیوع آرتریت روماتوئید در گروههای مختلف وجود ندارد. مطالعات بیشتری مورد نیاز است.
نژاد، وضعیت اجتماعی-اقتصادی در پیامدهای آرتریت روماتوئید
وضعیت اجتماعی-اقتصادی یک معیار کلی از جایگاه اقتصادی و اجتماعی یک فرد در جامعه است. پول کمتر به معنای منابع کمتر برای مراقبتهای پزشکی و فرصت کمتر برای مراقبت خوب با ورزش، رژیم غذایی متعادل و مغذی و زمان کاهش استرس است. این میتواند تأثیر عمیقی بر پیامدهای سلامتی، از جمله آرتریت روماتوئید، داشته باشد.
برخی از گروههای نژادی و قومی به طور نامتناسبی در گروههایی با وضعیت اجتماعی-اقتصادی پایینتر حضور دارند.
بنابراین جای تعجب نیست که افراد این گروهها به دلیل آرتریت روماتوئید (RA) سطوح بالاتری از درد، فعالیت بیماری و ناتوانی را تجربه میکنند. (“فعالیت بیماری” در آرتریت روماتوئید معیاری است از میزان گستردگی و شدت علائم یک بیماری، نحوه گزارش افراد مبتلا به آن از تجربه خود و نتایج آزمایشهایی که نشانگرهای بیماری رایج را اندازهگیری میکنند.)
و در واقع، مطالعات نشان میدهد افرادی که کمترین منابع مالی را دارند، بیشتر احتمال دارد که به جدیترین انواع آرتریت روماتوئید مبتلا شوند. وقتی هزینههای دارو از جیب خودشان باشد، افرادی که از نظر اجتماعی-اقتصادی در سطح پایینی هستند، کمتر به برنامه مراقبتهای بهداشتی خود پایبند میمانند. این امر به ویژه در آرتریت روماتوئید اهمیت دارد زیرا درمان زودهنگام، کلید کنترل بهتر علائم در درازمدت است.
بدون درمان (و تشخیص) زودهنگام، احتمال ابتلا به بیماریهای جدی از جمله آسیب مفاصل که میتواند منجر به ناتوانی شود، بیشتر است — که خود مانع دیگری برای دریافت مراقبتهای پزشکی مناسب است.
و درآمد پایین تنها راه سنجش وضعیت اجتماعی-اقتصادی نیست. دانشمندان همچنین از نوع شغل، سطح تحصیلات، محله و بسیاری از عوامل دیگر برای سنجش وضعیت اجتماعی-اقتصادی استفاده میکنند.
وضعیت اجتماعی-اقتصادی پایین در دوران کودکی، حتی اگر از بین برود، هنوز هم میتواند احتمال ابتلا به آرتریت روماتوئید را در مراحل بعدی زندگی افزایش دهد. به عنوان مثال، اگر موارد زیر را تجربه کردهاید:
- ناامنی غذایی: احساس عدم اطمینان در مورد اینکه آیا به اندازه کافی غذا برای خوردن خواهید داشت یا خیر
- سن پایین مادر: بچهدار شدن قبل از ۲۰ سالگی
- سطح پایین تحصیلات خانوار: کمتر از ۱۲ سال تحصیل
صرف نظر از معیار، واضح است که افراد دارای وضعیت اجتماعی-اقتصادی پایین که به آرتریت روماتوئید مبتلا هستند، درد، فعالیت بیماری و ناتوانی شدیدتری را نسبت به سایر افراد مبتلا به این بیماری تجربه میکنند.
اما تشخیص اینکه چه مقدار از این امر صرفاً به دلیل نژاد است، در مقایسه با سایر عوامل وضعیت اجتماعی-اقتصادی پایین، دشوارتر است.
نابرابریهای نژادی در معلولیت ناشی از آرتریت روماتوئید
یکی از راههای بررسی نابرابریهای نژادی در پیامدهای آرتریت روماتوئید ، از دریچهی معلولیت است. معلولیت یکی از معیارهای پیشرفت بیماری است. علائم شدید آرتریت روماتوئید با فعالیت بالای بیماری میتواند باعث شود فرد قادر به کار نباشد.
تحقیقات نشان میدهد که برخی از گروهها به دلیل آرتریت روماتوئید (RA) سطوح بالاتری از علائم ناتوانکننده (ناتوانی) را نشان میدهند. اما کاملاً مشخص نیست که آیا این به دلیل نژاد یا قومیت است یا به دلیل طبقه اجتماعی و اقتصادی اعضای آن و سایر عوامل.
تاکنون، به نظر میرسد دانشمندان توانستهاند بیشتر تفاوتها را با عوامل اجتماعی-اقتصادی، جمعیتشناختی، فرهنگی و رفتاری توضیح دهند. اما این بدان معنا نیست که برخورد سیستماتیک با نژاد و قومیت به خودی خود نقشی ندارد، فقط دانشمندان هنوز شواهد کافی برای نتیجهگیری در دست ندارند.
و البته، بسیاری از کارشناسان معتقدند که به دلیل سابقهی سوگیری و تعصب در سیستم پزشکی و جامعه به طور کلی، جداسازی نژاد از این عوامل اجتماعی-اقتصادی، جمعیتشناختی، فرهنگی و رفتاری غیرممکن است.
سایر آمارهای نژادی در مورد معلولیت و آرتریت روماتوئید (RA) به طور کامل در هیچ روایت خاصی جای نمیگیرند. به عنوان مثال، در مطالعهای روی افراد بالای ۶۵ سال که مزایای معلولیت دریافت میکنند، تفاوتهایی در استفاده از bDMARD های پیشرفته (داروهای ضد روماتیسمی اصلاحکننده بیماری بیولوژیکی) وجود داشت.
آمریکاییهای آفریقاییتبار در این دسته، کمی کمتر از آمریکاییهای سفیدپوست این داروها را دریافت میکردند، اما احتمال دریافت این داروها برای افراد اسپانیاییتبار به طور قابل توجهی بیشتر از هر دو گروه بود. و به نظر میرسید که این تفاوتها زمانی که دانشمندان سعی کردند عوامل دیگر (اجتماعی-اقتصادی، جمعیتی و رفتاری) را در نظر بگیرند، پابرجا ماندند.
در ظاهر، این موضوع گیجکننده به نظر میرسد. اگر میزان پایینتر تجویز به دلیل وضعیت اقلیت باشد، پس چرا برای افراد اسپانیاییتبار bDMARDs بسیار بیشتر از سفیدپوستان یا آمریکاییهای آفریقاییتبار تجویز میشود؟
برعکس، تقریباً هیچ تفاوتی بین سفیدپوستان و آمریکاییهای آفریقاییتبار در استفاده از مواد افیونی برای کنترل درد ناشی از آرتریت روماتوئید وجود نداشت. حدود ۶۶٪ به همین دلیل مواد افیونی دریافت میکردند. و هرچه کسی زودتر درخواست معلولیت میکرد، احتمال دریافت مواد افیونی بیشتر بود. چرا نابرابریهای نژادی در سایر زمینهها نقش دارند، اما در مورد تجویز و استفاده از مواد افیونی اینطور نیست؟
دانشمندان برای رسیدن به پاسخ این سوالات به تحقیقات بسیار بیشتر و مطالعات دقیقتری نیاز دارند. و به همین دلیل است که مشارکت افراد رنگینپوست در تحقیقات بالینی بسیار مهم است و محققان مطالعاتی را طراحی میکنند تا اطمینان حاصل شود که افراد سیاهپوست و قهوهای پوست همیشه مراقبتهایی را دریافت میکنند که برای همسالان نژادی یا قومی آنها مؤثر بوده است.
