آنچه در این مطلب خواهید خواند
وقتی ADHD ( اختلال بیشفعالی کمبود توجه ) دارید، ممکن است احساس کنید که یک شعبدهباز هستید. ممکن است در نگه داشتن دو یا سه توپ در هوا بسیار خوب باشید. اما وقتی دنیا چند توپ دیگر به سمت شما پرتاب میکند، همه آنها میتوانند به زمین بیفتند.
تلاش برای انجام کار، مدرسه و سایر مسئولیتها شما را تحت فشار قرار میدهد و میتواند باعث فرسودگی شغلی شود – به خصوص اگر ADHD شما درمان نشود.
فرسودگی شغلی چیست؟
دکتر دیوید گودمن، استادیار گروه روانپزشکی و علوم رفتاری در دانشکده پزشکی جان هاپکینز در بالتیمور، مدیر مرکز اختلال نقص توجه بزرگسالان مریلند و متخصص CHADD (کودکان و بزرگسالان مبتلا به اختلال نقص توجه/بیش فعالی) میگوید: فرسودگی شغلی میتواند بر خانه، محل کار و زندگی اجتماعی شما تأثیر بگذارد.
گودمن فرسودگی شغلی را اینگونه توصیف میکند:
- دیگر به فعالیتهای عادی خود علاقه یا لذتی نمیبرید.
- شما متحدان (مانند همکاران) را به عنوان دشمنانی میبینید که بار کار بیشتری را بر دوش شما میگذارند.
- شما عقبنشینی میکنید زیرا معتقدید که انجام کارها غیرممکن است.
چرا ADHD میتواند فرسودگی شغلی را بدتر کند؟
علائم ADHD – مانند بینظمی، مشکل در توجه و مدیریت ضعیف زمان – به فرسودگی شغلی میافزاید .
امبر میکس، که خود مبتلا به ADHD و مدافع سلامت روان اهل مورفریزبورو، تنسی است، میگوید فرسودگی ناشی از ADHD نوع خاصی از فرسودگی شغلی است. بخشی از مشکل این است که «افراد مبتلا به ADHD برای انجام کارهایی که اکثر مردم با تلاش کم انجام میدهند، سختتر تلاش میکنند.»
گودمن میگوید خودتان را روی یک دوچرخه ثابت تصور کنید. شما برای اینکه از دیگران عقب نمانید، تندتر و تندتر رکاب میزنید، ضربان قلبتان به اوج خود میرسد و دیگر نمیتوانید محکمتر رکاب بزنید. اما حتی بهترین عملکردتان هم کافی نیست و از استاندارد دیگران عقب میمانید.
گودمن میگوید برخی تغییرات زندگی میتوانند باعث فرسودگی شغلی شوند – بهخصوص اگر درمان نشده باشید. برای مثال، در دانشگاه، «نیازهای تحصیلی در حال افزایش هستند، اما حواسپرتیهای اجتماعی نیز به همان اندازه. بهعلاوه، مهارتهای مدیریت زمان شما از قبل ضعیف است.»
سایر مشکلات خاص افراد مبتلا به ADHD نیز به فرسودگی شغلی دامن میزند.
میکس میگوید: «افراد مبتلا به ADHD چیزی به نام « بیشفعالی » را تجربه میکنند، دورههایی از زمان که در آنها کاملاً روی یک موضوع یا پروژه متمرکز و میخکوب میشویم. این دورهها میتوانند از ساعتها تا روزها طول بکشند و ما اغلب وقتی بیشفعال هستیم از مراقبت از خودمان غافل میشویم. ما درست غذا نمیخوریم، خوب نمیخوابیم و غیره. این اغلب ما را سریعتر به سمت فرسودگی شغلی سوق میدهد.»
از کجا بفهمیم که دچار فرسودگی شغلی شدهایم؟
به دنبال این علائم فرسودگی شغلی ADHD باشید:
فقدان انگیزه. گودمن میگوید: «اگر دوست دارید ۵ روز در هفته ورزش کنید، احتمالاً این کار را انجام نخواهید داد. یا اگر از بازی با فرزندانتان لذت میبرید، کمتر این کار را انجام خواهید داد.»
خستگی مفرط . میکس میگوید: «شماهمیشه احساس خستگی میکنید، مهم نیست چقدر استراحت کنید.»
عملکرد ضعیف. ممکن است نتوانید روی کار فعلیتان تمرکز کنید. میکس میگوید: «ممکن است انجام هر کاری، حتی وقتی واقعاً مهم است، غیرممکن به نظر برسد.»
درد. استرس همچنین میتواند باعث بروز مشکلاتی مانند دل درد و سردرد شود.
زودرنجی. شما به مردم پرخاش میکنید. به خاطر ریختن شیر روی زمین سر بچهها داد میزنید. یا به خاطر اینکه همسرتان چیزی را در فروشگاه مواد غذایی فراموش کرده است، از او عصبانی میشوید.
احساسات آشفته. گودمن میگوید: «شما گوشهگیر میشوید یا نمیتوانید به مردم لبخند بزنید.» میکس میگوید: «وقتی خسته میشوم، معمولاً گریه میکنم و غمگین میشوم.»
منفیبافی یا بدبینی. میکس میگوید مثبتاندیشی در مورد هر چیزی تقریباً غیرممکن به نظر میرسد. این امر به ویژه در زمینههایی که باعث فرسودگی شغلی شما میشوند صادق است – چه مدرسه، چه محل کار یا زندگی خانوادگی.
گودمن تأکید میکند وقتی بچهها، همکاران یا مشتریانتان شبیه دشمن به نظر میرسند، این نشانهی مشخصی است که شما دچار فرسودگی شغلی شدهاید.
او اضافه میکند که حداقل ۷۰٪ از بزرگسالان مبتلا به ADHD، مشکل سلامت روان دیگری مانند اضطراب یا افسردگی دارند . این مشکلات در توانایی شما برای مقابله و مبارزه با فرسودگی شغلی اختلال ایجاد میکند.
اگر بیماری دیگری هم دارید، میتواند شما را بیمارتر کند. شاید دیابت داشته باشید. فرسودگی شغلی و استرس شما میتواند بر توانایی شما در کنترل قند خونتان تأثیر بگذارد.
گودمن میگوید: «بنابراین میتوانید ببینید که چگونه این یک مارپیچ رو به پایین است.»
چگونه چرخه فرسودگی شغلی را بشکنیم و بهبود یابیم؟
اولین قدم این است که تشخیص دهید و بپذیرید که دچار فرسودگی شغلی شدهاید. گودمن میگوید: «اگر دوستان و عزیزانتان میگویند که حال خوبی ندارید، آن را به عنوان یک انتقاد تلقی نکنید.» در مورد فرسودگی شغلی اطلاعات کسب کنید و سپس از یک متخصص سلامت روان کمک بگیرید.
در اینجا کارهای دیگری که میتوانید انجام دهید آورده شده است:
محدودیتهای خود را بشناسید. گودمن میگوید، بعضیها فکر میکنند میتوانند همه کارها را روی هم تلنبار کنند و با اینکه از توانشان کم میشود، به دوش بکشند. باید با این واقعیت روبرو شوید که انتظارات شما گاهی اوقات فراتر از توانایی واقعی شماست. اینجاست که درمان میتواند به شما کمک کند تا ببینید باید انتظارات را با واقعیت متعادل کنید.
یاد بگیرید که اولویتبندی کنید. گودمن میگوید: «شما نمیتوانید ۱۲ توپ را همزمان با هم بازی کنید.» شما باید شش توپی را انتخاب کنید که بتوانید به خوبی با آنها بازی کنید و شش توپ دیگر را کنار بگذارید تا زمانی که زمان بیشتری برای آنها داشته باشید. تعیین اولویت برای افراد مبتلا به ADHD دشوار است. «یا باید همین الان آن را انجام دهم یا اگر قرار نیست دیروز انجام شود، لازم نیست تا فردا انجام شود. مشکل این است که فردا کاری پیش میآید که فوری است و به این ترتیب اوضاع بدتر میشود.»
فقط «نه» بگویید. میکس میگوید افراد مبتلا به ADHD اغلب دنبال راضی کردن دیگران هستند، در نه گفتن مشکل دارند و بیش از حد خود را متعهد میکنند. او اضافه میکند: «تمرین کنید که نه بگویید و از این بابت احساس گناه نکنید. افرادی که در زندگی ما هستند باید نیاز به حفظ امنیت و سلامت خود را درک کنند.»
کمی استراحت کنید. از استراحت کردن احساس گناه نکنید. به افراد مبتلا به ADHD تمام عمرشان گفته میشود که به اندازه کافی تلاش نمیکنند. در نتیجه، میکس میگوید، آنها اغلب تا جایی که میتوانند به خودشان فشار میآورند. «استراحت کردن حس «تنبلی» میدهد، کلمهای که در بیشتر زندگیمان مانند سلاحی علیه ما استفاده شده است.»
اگر خراب است، آن را درست کنید. اگر علائم ADHD شما از کنترل خارج شده است، با پزشک خود صحبت کنید. ممکن است لازم باشد دارو را اضافه یا تغییر دهید یا مهارتهای سازماندهی و مدیریت زمان بهتری را بیاموزید. این میتواند به شما کمک کند تا روزهای خود را با موانع کمتر و اعتماد به نفس بیشتر پشت سر بگذارید.
میکس میگوید: «مطمئن شوید که وقتی به کمک نیاز دارید، از کسی کمک میگیرید، چه با درخواست کمک از کسی در کارهای خانه باشد و چه با رفتن به جلسات درمانی. با خودتان مهربان باشید. همان لطفی را که به یکی از عزیزانتان که در همان شرایط قرار دارد، میکنید، به خودتان نیز بدهید.»
