گلوکوم مادرزادی اولیه چیست؟

این نوعی گلوکوم است، گروهی از بیماری‌ها که در آن فشار بالای مایع در چشم به عصب بینایی آسیب می‌رساند. این بیماری کودکان را از بدو تولد تا ۳ سالگی تحت تأثیر قرار می‌دهد.

گلوکوم مادرزادی اولیه (PCG) یک بیماری جدی است که نیاز به توجه دارد. این بیماری تقریباً از هر 10،000 نوزاد، یک نفر را تحت تأثیر قرار می‌دهد. موارد درمان نشده، علت اصلی نابینایی در دوران کودکی هستند.

«اولیه» به این معنی است که بیماری ناشی از بیماری یا وضعیت دیگری مانند تومور نیست. «مادرزادی» به این معنی است که از بدو تولد وجود دارد.

پزشکان معمولاً آن را بین سنین ۳ تا ۶ ماهگی تشخیص می‌دهند، اما ممکن است در ابتدا علائمی وجود نداشته باشد. این بیماری می‌تواند تا ۳ سالگی تشخیص داده شود.

اگر این بیماری زود تشخیص داده شود، ۸۰ تا ۹۰ درصد کودکان به درمان پاسخ خوبی می‌دهند. آنها در آینده مشکلات بینایی نخواهند داشت.

چه تاثیری بر چشم شما دارد؟

در یک چشم سالم، مایع تحت فشار طبیعی گردش می‌کند و مواد مغذی را به همراه دارد. این مایع از طریق شبکه‌ای از سلول‌ها و بافت‌ها تخلیه می‌شود. برای جایگزینی آنچه از دست رفته است، چشم شما دائماً مایع بیشتری تولید می‌کند. با PCG، این فرآیند از مسیر خود خارج می‌شود. در بیشتر موارد، مایع آنطور که باید تخلیه نمی‌شود و تجمع آن باعث افزایش فشار چشم شما می‌شود.

عصب بینایی، در پشت چشم شما، سیگنال‌هایی را به مغز شما می‌فرستد. افزایش فشار ناشی از PCG به الیافی که این عصب را تشکیل می‌دهند آسیب می‌رساند.

در بیشتر انواع گلوکوم، این آسیب به مرور زمان اتفاق می‌افتد. اغلب، وقتی علائم را مشاهده می‌کنید، آسیب از قبل وارد شده است. وقتی بینایی شما از بین رفت، دیگر نمی‌توانید آن را برگردانید.

چه چیزی باعث آن می‌شود؟

ما می‌دانیم که اگر سلول‌ها و بافت‌های چشم نوزاد قبل از تولد آنطور که باید رشد نکنند، می‌توانند پس از تولد در تخلیه مایع زلالیه مشکل داشته باشند. اما در حال حاضر بیشتر علل آن را به روشنی نمی‌دانیم. برخی موارد ارثی هستند، در حالی که برخی دیگر اینطور نیستند.

چه چیزی خطر ابتلا را افزایش می‌دهد؟

پیش‌بینی اینکه کدام نوزادان با این بیماری متولد می‌شوند دشوار است. والدینی که سابقه خانوادگی این بیماری را دارند، احتمال بیشتری دارد که آن را به فرزندان خود منتقل کنند. اگر فرزند اول و دوم شما این بیماری را داشته باشد، احتمالاً فرزندان بعدی نیز به آن مبتلا خواهند شد.

تقریباً دو برابر دختران، پسر با این بیماری متولد می‌شوند. گاهی اوقات فقط در یک چشم ظاهر می‌شود، اما بیشتر اوقات، هر دو را تحت تأثیر قرار می‌دهد.

علائم چیست؟

سه مورد اصلی وجود دارد. احتمالاً متوجه خواهید شد که کودک شما:

• پلک‌هایشان را طوری می‌بندند که انگار از چشمشان محافظت می‌کنند
• به نظر می‌رسد به نور به طرز دردناکی حساس است
• زیاد اشک می‌ریزد.

بسته به اینکه بیماری تا چه حد پیشرفت کرده باشد، سایر علائم چشمی می‌توانند شامل موارد زیر باشند:

• قرنیه کدر (لایه جلویی چشم که معمولاً شفاف است)
• یک یا هر دو چشم بزرگتر از حد معمول
• سرخی

چگونه تشخیص داده می‌شود؟

فرزند شما به معاینه کامل چشم نیاز خواهد داشت. معاینه چشم نوزاد یا کودک خردسال برای چشم پزشکان آسان نیست، بنابراین معمولاً این کار را در اتاق عمل انجام می‌دهند. فرزند شما در طول عمل بیهوشی (داروهایی که به او کمک می‌کنند به خواب برود) دریافت خواهد کرد.

پزشک موارد زیر را انجام خواهد داد:

• فشار چشم آنها را اندازه بگیرید
• تمام قسمت‌های چشم آنها را به طور کامل بررسی کنید

پزشک تنها پس از رد سایر شرایطی که می‌تواند باعث مشکلات فرزند شما شود، تشخیص رسمی را انجام می‌دهد.

چگونه درمان می‌شود؟

تقریباً همیشه اولین انتخاب، جراحی است. از آنجایی که بیهوشی برای کودکان خردسال خطرناک است، پزشکان ترجیح می‌دهند این کار را بلافاصله پس از تأیید تشخیص انجام دهند. اگر هر دو چشم تحت تأثیر قرار گرفته باشند، پزشک هر دو را همزمان عمل خواهد کرد.

اگر جراحی بلافاصله انجام نشود، پزشک ممکن است قطره چشم، داروی خوراکی یا ترکیبی از این دو را برای کمک به کنترل فشار مایع تجویز کند.

بسیاری از پزشکان روشی به نام میکروسرجری انجام می‌دهند. آن‌ها از ابزارهای کوچکی برای ایجاد کانال تخلیه برای مایع اضافی استفاده می‌کنند. گاهی اوقات پزشک یک دریچه یا لوله کوچک برای خارج کردن مایع از چشم تعبیه می‌کند.

اگر روش‌های معمول مؤثر نباشند، پزشک ممکن است جراحی لیزر را برای از بین بردن ناحیه‌ای که مایع در آن تولید می‌شود، انجام دهد. آنها ممکن است برای کمک به کنترل فشار چشم پس از جراحی، دارو تجویز کنند.

آیا ممکن است عوارضی وجود داشته باشد؟

بله. شایع‌ترین واکنش به بیهوشی است. سایر موارد عبارتند از:

• فشار چشم به اندازه کافی کاهش نیافته است
• فشار چشم بیش از حد پایین آمده است
• تنبلی چشم (آمبلیوپی)
• شبکیه جدا شده
• آستیگماتیسم (وضعیتی که باعث تاری دید می‌شود )
• لنز جابجا شده

از آنجا که فشار افزایش یافته می‌تواند در هر زمانی بازگردد، فرزند شما در طول زندگی خود به معاینات منظم نیاز خواهد داشت.