کمبود خواب شبانه می‌تواند باعث شود روز بعد بداخلاق و بی‌حوصله باشید. اما در طولانی‌مدت، کم‌خوابی فقط حال‌وهوای صبحگاهی شما را خراب نمی‌کند. مطالعات نشان می‌دهند که داشتن خواب کافی و باکیفیت به‌طور منظم می‌تواند به بهبود بسیاری از جنبه‌های سلامت کمک کند؛ از کنترل قند خون گرفته تا عملکرد ورزشی.
در ادامه می‌بینید چرا باید به بدن خود همان میزان خوابی را که نیاز دارد، بدهید.
مغز هوشیارتر و عملکرد ذهنی بهتر
وقتی خواب کافی ندارید، احتمالاً در به خاطر سپردن و به یاد آوردن جزئیات دچار مشکل می‌شوید. دلیلش این است که خواب نقش مهمی در یادگیری و حافظه دارد. بدون خواب کافی، تمرکز کردن و دریافت اطلاعات جدید دشوارتر می‌شود. همچنین مغز فرصت کافی برای ذخیره و تثبیت درست خاطرات ندارد تا بعداً بتوانید آنها را به یاد بیاورید.
خواب به مغز فرصت می‌دهد خودش را بازیابی کند تا برای اتفاقات و کارهای پیش رو آماده باشید.
بهبود خلق‌وخو
یکی دیگر از کارهای مهمی که مغز هنگام خواب انجام می‌دهد، پردازش احساسات است. ذهن شما برای اینکه بتواند هیجان‌ها را به‌درستی تشخیص دهد و واکنش مناسبی به آنها نشان دهد، به این زمان نیاز دارد. وقتی خواب خود را کاهش می‌دهید، معمولاً واکنش‌های هیجانی منفی بیشتر و واکنش‌های مثبت کمتر می‌شوند.
کمبود مزمن خواب همچنین می‌تواند احتمال بروز اختلالات خلقی را افزایش دهد. یک مطالعه بزرگ نشان داد افرادی که دچار بی‌خوابی هستند، پنج برابر بیشتر در معرض ابتلا به افسردگی قرار دارند و احتمال بروز اختلالات اضطرابی یا حملات پانیک نیز در آنها بیشتر است.
یک خواب آرام و باکیفیت می‌تواند مانند فشردن دکمه «شروع دوباره» پس از یک روز بد عمل کند، نگرش شما را نسبت به زندگی بهتر کند و آمادگی بیشتری برای روبه‌رو شدن با چالش‌ها به شما بدهد.
قلب سالم‌تر
هنگام خواب، فشار خون کاهش پیدا می‌کند و این موضوع به قلب و عروق خونی فرصت استراحت می‌دهد. هرچه کمتر بخوابید، فشار خون شما برای مدت طولانی‌تری در طول چرخه ۲۴ ساعته بالا می‌ماند. فشار خون بالا می‌تواند به بیماری‌های قلبی، از جمله سکته مغزی، منجر شود.
استراحت کوتاه‌مدت شبانه می‌تواند در بلندمدت فواید زیادی برای سلامت شما داشته باشد.
عملکرد ورزشی بهتر
اگر ورزش شما به فعالیت‌های کوتاه و انفجاری انرژی، مانند کشتی یا وزنه‌برداری، نیاز دارد، کمبود خواب ممکن است نسبت به ورزش‌های استقامتی مانند دویدن، شنا و دوچرخه‌سواری تأثیر کمتری بر عملکردتان بگذارد. بااین‌حال، کم‌خوابی همچنان به نفع شما نیست.
کمبود خواب علاوه بر کاهش انرژی و محدود کردن زمان لازم برای ترمیم عضلات، انگیزه شما را نیز کم می‌کند؛ همان انگیزه‌ای که کمک می‌کند تا کار را به پایان برسانید. در چنین شرایطی، هم از نظر ذهنی و هم جسمی با چالش بیشتری روبه‌رو خواهید شد و زمان واکنش شما نیز افزایش می‌یابد.
مطالب بیشتری برای شما داریم
موضوع موردنظر خود را انتخاب کنید و به مجموعه‌ای از مطالب پزشکی و سلامت دسترسی داشته باشید.
استراحت کافی زمینه را برای دستیابی به بهترین عملکرد ورزشی فراهم می‌کند.
ثبات بیشتر قند خون
در مرحله عمیق و امواج آهسته چرخه خواب، میزان گلوکز خون کاهش می‌یابد. اگر زمان کافی را در این عمیق‌ترین مرحله خواب سپری نکنید، بدن فرصت لازم برای ایجاد این وقفه و تنظیم مجدد را پیدا نمی‌کند؛ درست مثل دستگاهی که صدای آن را بیش از حد زیاد نگه داشته باشید. در نتیجه، بدن در پاسخ‌گویی مناسب به نیاز سلول‌ها و تنظیم سطح قند خون با مشکل بیشتری مواجه می‌شود.
اجازه دهید وارد خواب عمیق شوید و مدت کافی در این مرحله بمانید؛ در این صورت احتمال ابتلا به دیابت نوع ۲ کمتر خواهد شد.
مقابله بهتر با عوامل بیماری‌زا
سیستم ایمنی بدن برای مقابله با بیماری‌ها، باکتری‌ها و ویروس‌های مضر را شناسایی و آنها را از بین می‌برد. کمبود مداوم خواب می‌تواند نحوه عملکرد سلول‌های ایمنی را تغییر دهد. در نتیجه، این سلول‌ها ممکن است با سرعت کمتری به عوامل بیماری‌زا حمله کنند و شما بیشتر بیمار شوید.
داشتن خواب کافی و منظم می‌تواند به پیشگیری از احساس خستگی و فرسودگی کمک کند و همچنین احتمال اینکه مجبور شوید چند روز برای بهبود بیماری در رختخواب بمانید را کاهش دهد.
کنترل بهتر وزن
وقتی استراحت کافی دارید، معمولاً احساس گرسنگی کمتری می‌کنید. کمبود خواب تعادل هورمون‌های موجود در مغز، یعنی لپتین و گرلین، را که در تنظیم اشتها نقش دارند، به هم می‌زند.
وقتی تعادل این هورمون‌ها برهم بخورد، مقاومت شما در برابر وسوسه خوردن غذاهای ناسالم کمتر می‌شود. از طرف دیگر، وقتی خسته هستید، احتمال اینکه از جایتان بلند شوید و تحرک داشته باشید نیز کاهش می‌یابد. مجموع این عوامل می‌تواند زمینه افزایش وزن را فراهم کند.
مدت زمانی که در رختخواب می‌گذرانید، درست مانند زمانی که صرف غذا خوردن و ورزش کردن می‌کنید، در مدیریت وزن اهمیت دارد.
آیا خواب زیاد هم می‌تواند مشکل‌ساز باشد؟
نیاز افراد به خواب متفاوت است، اما به‌طور متوسط، خواب منظم بیش از ۹ ساعت در شب ممکن است همیشه مفید نباشد و حتی در برخی موارد اثرات نامطلوبی داشته باشد. تحقیقات نشان داده‌اند افرادی که مدت طولانی‌تری می‌خوابند، ممکن است رسوب کلسیم بیشتری در عروق قلبی و انعطاف‌پذیری کمتری در عروق پاهای خود داشته باشند.
برای برخورداری از بیشترین فواید سلامتی، معمولاً بهتر است هر شب حدود ۷ تا ۸ ساعت خواب باکیفیت داشته باشید.
