آنچه در این مطلب خواهید خواند
آرتریت روماتوئید بیماری است که بافتهای بدن را ملتهب میکند. این بیماری اغلب باعث سفتی و درد در مفاصل، به خصوص دستها، مچ دستها و پاها میشود.
دانشمندان میدانند که این به این دلیل است که سیستم ایمنی بدن دچار سردرگمی میشود و به مفاصل و سایر بافتهای سالم شما حمله میکند. اما آنها نمیدانند چرا این اتفاق میافتد.
کلسترول معیاری برای اندازهگیری چربیها یا «لیپیدها» است که در خون شما گردش میکنند. سطح ناسالم کلسترول معمولاً به این معنی است که LDL یا کلسترول «بد» شما خیلی بالا است و/یا تریگلیسیرید – نوعی چربی – خیلی بالا است. همچنین ممکن است به این معنی باشد که سطح HDL یا کلسترول «خوب» شما به طور غیرمعمول پایین است.
سطح کلسترول ناسالم یک عامل خطر برای تعدادی از بیماریهای مختلف است. رابطه بین سطح کلسترول و آرتریت روماتوئید پیچیده است و شامل چیزی است که دانشمندان آن را “پارادوکس لیپید” مینامند.
اما برای درک پارادوکس لیپید، ابتدا باید رابطه بین آرتریت روماتوئید و بیماریهای قلبی عروقی را درک کنید.
بیماری قلبی عروقی چگونه با آرتریت روماتوئید (RA) مرتبط است؟
بیماری قلبی عروقی، که به عنوان بیماری قلب و رگهای خونی یا فقط “بیماری قلبی” نیز شناخته میشود، زمانی اتفاق میافتد که رگهای خونی شما به دلیل تجمع پلاک تنگ شوند. این میتواند منجر به تعدادی از مشکلات مانند حمله قلبی، سکته مغزی، نارسایی قلبی و مشکلات ریتم قلب شود.
اگر به آرتریت روماتوئید (RA) مبتلا هستید، تقریباً دو برابر بیشتر از افرادی که به این بیماری مبتلا نیستند، در معرض ابتلا به بیماریهای قلبی عروقی قرار دارید. دو دلیل اصلی برای این امر وجود دارد.
اول اینکه، پروتئینهای کوچکی به نام سیتوکینها که در آرتریت روماتوئید مفاصل شما را ملتهب میکنند، میتوانند باعث آسیب به رگهای خونی و تجمع پلاک در بیماری قلبی نیز شوند.
دوم، آرتریت روماتوئید و بیماری قلبی بسیاری از عوامل خطر یکسانی دارند. عوامل خطر به سادگی شرایط یا فعالیتهایی هستند که احتمال ابتلا به یک بیماری خاص را افزایش میدهند. این عوامل خطر مشترک شامل فشار خون بالا، چاقی، سیگار کشیدن، سندرم متابولیک (مجموعهای از علائم و نشانهها) و – از همه مهمتر برای اهداف ما در اینجا – سطح کلسترول ناسالم است.
در واقع، بیماری قلبی خطر اصلی مرتبط با سطح کلسترول ناسالم است – که گاهی اوقات “کلسترول بالا” نامیده میشود.
«پارادوکس لیپیدی» در آرتریت روماتوئید چیست؟
پارادوکس لیپیدی به این واقعیت اشاره دارد که اگرچه افراد مبتلا به آرتریت روماتوئید (RA) در معرض خطر بالاتری برای ابتلا به بیماریهای قلبی–عروقی قرار دارند، اما اغلب سطوح پایینتری از کلسترول تام (TC) و لیپوپروتئین با چگالی کم (LDL) نسبت به جمعیت عمومی نشان میدهند. در حالت عادی، چنین مقادیری باید خطر بیماری قلبی را کاهش دهند، نه افزایش دهند. با این حال—و این همان پارادوکس است—در بیماران مبتلا به RA، با افزایش سطوح کلسترول تام و LDL، خطر بروز بیماریهای قلبی–عروقی کاهش مییابد.
یکی از فرضیههای مطرح این است که در بیماران مبتلا به RA، التهاب سیستمیک عامل اصلی افزایش خطر بیماریهای قلبی محسوب میشود. کاهش التهاب میتواند به کاهش خطر بیماری قلبی منجر شود. بنابراین، با وجود آنکه برخی داروهای مورد استفاده در درمان RA ممکن است موجب افزایش سطوح TC و LDL شوند، از طریق مهار التهاب، خطر بیماریهای قلبی–عروقی را کاهش میدهند.
برای مثال، یکی از این داروها یعنی مهارکنندههای فاکتور نکروز تومور (TNFi) میتواند سطوح TC و LDL را تا حدود ۳۰٪ افزایش دهد، در حالی که همزمان خطر بروز بیماریهای قلبی را کاهش میدهد.
همچنین این احتمال وجود دارد که شاخصهای پیشرفتهتر مرتبط با کلسترول—از جمله معیاری موسوم به «ظرفیت خروج کلسترول HDL» (HDL cholesterol efflux capacity)—در پیشبینی خطر بیماریهای قلبی در بیماران مبتلا به RA سودمندتر باشند.
با این وجود، برای دستیابی به نتایج قطعی، انجام مطالعات بیشتر ضروری است.
آیا در صورت ابتلا به آرتریت روماتوئید باید استاتین مصرف کنید؟
استفاده از استاتینها، داروهای کاهشدهنده چربی خون، در افراد مبتلا به آرتریت روماتوئید یا در معرض خطر ابتلا به آن پیچیده است. برخی تحقیقات نشان میدهد که استاتینها میتوانند به کاهش علائم آرتریت روماتوئید و خطر بیماری قلبی در افرادی که از قبل آرتریت روماتوئید دارند، کمک کنند. اما نه همیشه. گاهی اوقات میتواند برعکس عمل کند.
مطالعات دیگر نشان میدهد که استاتینها میتوانند شروع آرتریت روماتوئید را در افراد در معرض خطر این بیماری، به ویژه در سال اول، تسریع کنند. از سوی دیگر، کلسترول بالا ممکن است در وهله اول یک عامل خطر برای ابتلا به آرتریت روماتوئید باشد – حداقل در زنان، اما نه در مردان.
و سپس خطر بیماری قلبی ناشی از کلسترول بالا وجود دارد. در چه مرحلهای نیاز شما به استاتینها به دلیل کلسترول بالا بر هرگونه اثر منفی احتمالی بر RA شما غلبه میکند؟
در هر مورد خاص، عوامل ناشناخته بسیار زیادی وجود دارد که نمیتوان با قطعیت از آنها مطلع شد. به همین دلیل است که مهم است تمام سابقه سلامتی و عوامل خطر خود را با پزشک خود در میان بگذارید تا بتوانید با هم بهترین تصمیم را در مورد استفاده از استاتین در مورد خود بگیرید.
