بهبودی پس از هیسترکتومی: چه انتظاری می‌توانید داشته باشید؟

دوره نقاهت هیسترکتومی چقدر است؟

بعد از هیسترکتومی، مدت کوتاهی در بیمارستان بستری خواهید بود. زمان بهبودی مهم است زیرا به شما کمک می‌کند از هرگونه عوارض بعد از جراحی جلوگیری کنید و به راحتی به روال عادی خود بازگردید. زمان بهبودی شما در خانه – قبل از اینکه بتوانید به تمام فعالیت‌های عادی خود برگردید – بسته به سن، سطح سلامتی و نوع عملی که انجام داده‌اید متفاوت خواهد بود.

هیسترکتومی شکمی. اکثر زنان ۲-۳ روز پس از این جراحی به خانه می‌روند، اما بهبودی کامل ۶-۸ هفته طول می‌کشد. در این مدت، باید در خانه استراحت کنید. تا زمانی که با پزشک خود در مورد محدودیت‌ها صحبت نکرده‌اید، نباید هیچ کاری انجام دهید. پیاده‌روی توصیه می‌شود، اما در ۲ هفته اول هیچ جسمی را بلند نکنید. پس از ۶ هفته، می‌توانید به فعالیت‌های عادی خود، از جمله رابطه جنسی، بازگردید.

هیسترکتومی واژینال یا لاپاراسکوپی (LAVH). هیسترکتومی واژینال نسبت به عمل شکمی، جراحی کم‌تهاجمی‌تری است و دوره نقاهت آن می‌تواند به کوتاهی ۲ هفته باشد. اکثر زنان همان روز یا روز بعد به خانه برمی‌گردند. پیاده‌روی توصیه می‌شود، اما بلند کردن اجسام سنگین توصیه نمی‌شود. شما باید حداقل ۶ هفته از رابطه جنسی خودداری کنید.

هیسترکتومی لاپاراسکوپی سوپراسرویکال (LSH). این روش کمترین میزان تهاجم را دارد و می‌تواند دوره نقاهت کوتاهی بین ۶ روز تا ۲ هفته داشته باشد. پیاده‌روی توصیه می‌شود، اما نباید هیچ جسم سنگینی بلند کنید.

هیسترکتومی رباتیک. حرکات جراح توسط بازوهای ربات کپی می‌شود که برش‌ها یا بریدگی‌های کوچکی برای برداشتن رحم ایجاد می‌کنند. اکثر زنان روز بعد به خانه برمی‌گردند. اگر دهانه رحم شما برداشته شود، همان محدودیت‌هایی را خواهید داشت که برای LAVH داشتید.

اگر بعد از هر نوع هیسترکتومی، هر یک از این علائم را داشتید، با پزشک خود تماس بگیرید:

• تب یا لرز
• خونریزی شدید یا ترشحات غیرمعمول واژن
• درد شدید
• قرمزی یا ترشح از محل برش‌ها
• مشکلات ادرار کردن یا اجابت مزاج
• تنگی نفس یا درد قفسه سینه

بلافاصله پس از جراحی هیسترکتومی چه انتظاری باید داشت؟

بعد از جراحی هیسترکتومی، شما به اتاق ریکاوری بیمارستان منتقل می‌شوید و در آنجا پرستاران در حین بهبودی شما را معاینه می‌کنند. ممکن است به دلیل بیهوشی احساس خستگی یا گیجی داشته باشید. طبیعی است که در اطراف ناحیه تحت تأثیر عمل، کمی درد داشته باشید، اما برای کمک به مدیریت آن، معمولاً از طریق سرم داخل وریدی در بازوی شما، داروی مسکن به شما داده می‌شود. همچنین ممکن است یک لوله کوچک به نام کاتتر در مثانه شما قرار داده شود تا به دفع ادرار شما کمک کند. بسته به نوع جراحی، پزشک شما ممکن است از یک لوله تخلیه برای خارج کردن خون و مایعات از زخم استفاده کند یا یک بسته گاز استریل را در واژن شما قرار دهد تا از خونریزی جلوگیری کند. برخی از افراد ممکن است بلافاصله پس از جراحی هیسترکتومی احساس نیاز به دفع مدفوع داشته باشند.

بهبودی برای هر نوع جراحی متفاوت خواهد بود.

بهبودی هیسترکتومی شکمی

بیشتر خانم‌ها ۲-۳ روز پس از هیسترکتومی شکمی به خانه می‌روند، اما بهبودی کامل ۶-۸ هفته طول می‌کشد. پزشک شما محل برش را با نوار چسب و گاز می‌پوشاند که پس از ۴۸ ساعت قابل برداشتن است.

در خانه، تمیز و خشک نگه داشتن ناحیه جراحی بسیار مهم است. اگر بخیه‌های شما قابل جذب نباشند یا خود به خود باز شوند، پزشک شما ۵ تا ۷ روز پس از جراحی آنها را می‌کشد.

در طول دوره نقاهت، باید در خانه استراحت کنید. تا زمانی که پزشک اجازه نداده است، نباید هیچ فعالیت سختی انجام دهید، رابطه جنسی داشته باشید یا اجسام سنگین بلند کنید.

پیاده‌روی توصیه می‌شود – به خصوص در ۲ روز اول بعد از عمل جراحی، تا از لخته شدن خون جلوگیری شود. با پیاده‌روی‌های کوتاه شروع کنید و به مرور زمان مسافت را افزایش دهید. پس از ۶ هفته، می‌توانید به فعالیت‌های معمول خود، از جمله رابطه جنسی و ورزش، بازگردید. 

وجود جای زخم برش پس از هیسترکتومی شکمی طبیعی است.

بهبودی هیسترکتومی واژینال

هیسترکتومی واژینال، که در آن رحم و دهانه رحم از طریق واژن برداشته می‌شوند، نسبت به عمل جراحی شکمی، کمتر تهاجمی است و بهبودی می‌تواند به کوتاهی ۲ هفته باشد. اکثر زنان همان روز یا روز بعد به خانه برمی‌گردند. در برخی موارد، پزشک یک لوله کوچک را برای تخلیه خون و مایعات اضافی پس از جراحی وارد واژن شما می‌کند که قبل از ترک بیمارستان برداشته می‌شود.

روز بعد از عمل جراحی، شما تشویق خواهید شد که در رختخواب بنشینید و کمی پیاده‌روی کنید. ممکن است احساس نفخ یا گاز معده داشته باشید، اما نوشیدن عرق نعناع و راه رفتن می‌تواند کمک کند. اگر یبوست دارید، پزشک یک ملین ملایم برای نرم کردن مدفوع به شما می‌دهد.

در طول ۲ هفته اول اقامت در خانه، حتماً استراحت کنید. می‌توانید فعالیت‌های سبکی در خانه انجام دهید، اما در ابتدا نباید چیزی سنگین‌تر از ۳ پوند بلند کنید. طبیعی است که در ۲ هفته اول پس از جراحی، خونریزی واژینال داشته باشید. این خونریزی می‌تواند شبیه یک پریود سبک یا فوران ناگهانی خون پس از حدود ۱۰ روز باشد. در این مدت از استفاده از تامپون خودداری کنید. همچنین نباید  حداقل به مدت ۶ هفته رابطه جنسی داشته باشید یا اشیاء سنگین بلند کنید.

دوره نقاهت هیسترکتومی لاپاراسکوپی سوپرا سرویکال

از آنجایی که در این روش از برش‌های کوچک‌تری استفاده می‌شود، معمولاً درد و خونریزی کمتری خواهید داشت و احتمال عفونت در آن به اندازه سایر روش‌های جراحی نیست. حتی ممکن است بتوانید همان روز به خانه بروید. 

در طول جراحی، جراح شما شکم شما را با هوا باد می‌کند تا بتواند اندام‌های شما را بهتر ببیند. این کار می‌تواند باعث درد شانه در ۲ روز اول پس از جراحی شود. ممکن است بخیه یا چسب روی برش‌های شکم شما زده شود. حتماً ناحیه را تمیز و خشک نگه دارید. 

در هیسترکتومی لاپاراسکوپی، رحم شما برداشته می‌شود، اما دهانه رحم و تخمدان‌های شما در جای خود باقی می‌مانند. این عمل به رفع خشکی واژن کمک می‌کند زیرا غدد دهانه رحم به تولید مخاط ادامه می‌دهند. اکثر افراد پس از آن نیازی به درمان جایگزینی هورمون نخواهند داشت زیرا تخمدان‌ها هنوز کار می‌کنند. این نوع هیسترکتومی همچنین با حفظ رباط‌هایی که از دهانه رحم و واژن شما پشتیبانی می‌کنند، به حمایت از لگن کمک می‌کند.

بیشتر افراد طی ۲ تا ۳ هفته احساس بهتری پیدا می‌کنند. در این مدت، باید از بلند کردن اجسام سنگین و تمرینات شدید یا سخت‌تر خودداری کنید، اما پیاده‌روی روزانه ایده خوبی است.

دوره نقاهت هیسترکتومی لاپاراسکوپی با کمک ربات

در طول این جراحی، حرکات جراح توسط بازوهای رباتیک که برش‌های کوچکی برای برداشتن رحم ایجاد می‌کنند، کپی می‌شود. اکثر زنان روز بعد به خانه برمی‌گردند. اگر  دهانه رحم شما  برداشته شود، بهبودی مشابهی با کسی که LAVH داشته است، خواهید داشت. برای تسکین هرگونه ناراحتی، به شما داروی مسکن داده می‌شود. باید محل برش را تمیز و خشک نگه دارید. و ممکن است خونریزی سبک واژینال داشته باشید. بهبودی کامل باید ۳ تا ۴ هفته طول بکشد، در این مدت باید پیاده‌روی کنید، اما از بلند کردن اجسام سنگین و رابطه جنسی خودداری کنید.

اگر هر یک از این علائم را در هر نوع هیسترکتومی مشاهده کردید، با پزشک خود تماس بگیرید:

• تب یا لرز
• خونریزی شدید یا  ترشحات غیرمعمول واژن
• درد شدید، حالت تهوع یا استفراغ
• قرمزی یا ترشح از محل برش‌ها
• مشکلات ادرار کردن یا اجابت  مزاج
• تنگی نفس یا  درد قفسه سینه

زندگی پس از هیسترکتومی

برای اکثر زنان، زندگی بدون رحم به معنای رهایی از علائمی است که باعث هیسترکتومی آنها شده است، از جمله خونریزی شدید واژن، درد لگن و  نفخ.

اگر هیسترکتومی جزئی انجام داده باشید، ممکن است هنوز مقداری از پوشش رحم در دهانه رحم شما وجود داشته باشد که می‌تواند تا یک سال پس از جراحی باعث پریودهای سبک شود. پس از هیسترکتومی کامل، اصلاً پریود نخواهید شد، اما ممکن است همچنان احساس نفخ یا علائمی شبیه به قاعدگی داشته باشید.

اگر تخمدان‌های شما برداشته شوند، ممکن است با چالش‌های بیشتری روبرو شوید. اگر قبل از هیسترکتومی یائسه نشده باشید، احتمالاً  علائم یائسگی مانند گرگرفتگی و نوسانات خلقی را تجربه خواهید کرد. هیسترکتومی بر توانایی شما در رابطه جنسی تأثیر نمی‌گذارد، اما با تنظیم بدن شما با تغییرات سطح هورمون‌ها، ممکن است متوجه تغییراتی در میل و لذت جنسی، از جمله کاهش میل جنسی و  خشکی واژن شوید. اکثر زنان   قبل از ترخیص از بیمارستان، درمان جایگزینی هورمون را برای کمک به این گذار آغاز می‌کنند.

انجام هیسترکتومی می‌تواند یک فرآیند عاطفی باشد. ممکن است به خاطر از دست دادن رحم و توانایی بچه‌دار شدن خود غمگین شوید. اگر به دلیل بیماری یا  سرطان جراحی انجام داده‌اید ، ممکن است تغییرات جسمی و روانی بیشتری را تجربه کنید. این احساسات طبیعی هستند اما معمولاً موقتی هستند. صحبت با پزشک یا یک درمانگر سلامت روان در مورد آنها مهم است. با این حال، بسیاری از افراد متوجه می‌شوند که هیسترکتومی سلامت و رفاه آنها را بهبود می‌بخشد.

مدیریت عوارض جانبی هیسترکتومی

تغییرات هورمونی

اگر تخمدان‌های شما در طول هیسترکتومی برداشته شده باشد، ممکن است بخواهید  برای کاهش برخی از علائم یائسگی ، هورمون درمانی  (HRT) را در نظر بگیرید. سن و سابقه پزشکی شما عواملی هستند که باید هنگام تصمیم‌گیری در مورد مناسب بودن HRT برای خود در نظر بگیرید. حتماً با پزشک خود مشورت کنید. 

برخی از درمان‌های غیرهورمونی نیز می‌توانند کمک کنند. افکسور و سایر  داروهای ضد افسردگی SSRI ، کلونیدین ( داروی فشار خون) و نورونتین (که برای  تشنج  و درد عصبی تجویز می‌شود) می‌توانند به درمان گرگرفتگی کمک کنند. 

درد در هنگام مقاربت

برخی از زنان پس از هیسترکتومی به دلیل تغییرات هورمونی، بافت اسکار یا ضعف کف لگن، در هنگام مقاربت درد را تجربه می‌کنند. امتحان کردن موقعیت‌های مختلف جنسی، روان‌کننده‌ها و مرطوب‌کننده‌ها (مانند روغن‌های KY یا Replens) مفید است.   کرم،  شیاف یا حلقه استروژن واژینال با دوز پایین نیز می‌تواند به خشکی واژن کمک کند.

ضعف لگن و مشکلات ادراری

ضعف لگن گاهی اوقات پس از هیسترکتومی ایجاد می‌شود. اگر قبل از جراحی ضعف لگن داشته‌اید، ممکن است پس از آن بدتر شود و به طور بالقوه باعث  مشکلات مثانه  یا روده شود. تمرینات کگل می‌توانند عضلات لگن را تقویت کنند تا به مدیریت بی‌اختیاری ادرار کمک کنند. در برخی موارد، ممکن است جراحی اصلاحی لازم باشد.

خلاصه مطلب

هیسترکتومی یک جراحی بزرگ است که می‌تواند منجر به تغییرات جسمی و روحی بزرگی شود. سرعت بهبودی شما به سن، سلامتی و نوع جراحی که انجام داده‌اید بستگی دارد. در این مدت، مهم است که به تدریج به روال عادی خود برگردید. درمان‌هایی برای کمک به مدیریت عوارض جانبی جراحی وجود دارد. حتماً در مورد هرگونه سوال یا نگرانی که ممکن است در طول بهبودی داشته باشید با پزشک خود صحبت کنید.

سوالات متداول در مورد بهبودی پس از هیسترکتومی

بهبودی پس از هیسترکتومی چقدر طول می‌کشد؟

زمان بهبودی هیسترکتومی بسته به سن، وضعیت سلامتی و نوع جراحی می‌تواند متفاوت باشد. روش‌های لاپاروسکوپی اغلب دوره بهبودی کوتاه‌تری، حدود ۲ هفته دارند، در حالی که سایر انواع جراحی ممکن است تا ۶ هفته طول بکشد تا به طور کامل بهبود یابند.

معایب انجام هیسترکتومی چیست؟

اگر هنوز یائسگی را تجربه نکرده‌اید، انجام هیسترکتومی به این معنی است که نمی‌توانید به طور طبیعی بچه‌دار شوید. برخی از انواع هیسترکتومی همچنین باعث یائسگی زودرس می‌شوند که می‌تواند عوارض جانبی مانند نوسانات خلقی و گرگرفتگی داشته باشد. این عمل می‌تواند باعث برخی تغییرات جسمی نیز شود، از جمله تغییراتی در نحوه عملکرد مثانه یا روده شما.

چه چیزی را هیچ کس در مورد هیسترکتومی به شما نمی گوید؟

زیاد در موردش صحبت نمی‌شود، اما هیسترکتومی می‌تواند چالش‌های عاطفی غیرمنتظره‌ای، از جمله احساس فقدان یا تغییر در هویت شخصی، را به همراه داشته باشد. بسیاری از افراد نیز از تأثیر این جراحی بر رابطه جنسی و صمیمیت شگفت‌زده می‌شوند.

بایدها و نبایدهای بعد از هیسترکتومی چیست؟

پس از هیسترکتومی، دستورالعمل‌های پزشک خود را برای بهبودی دنبال کنید، به خودتان استراحت دهید و به تدریج فعالیت‌های سبک مانند پیاده‌روی را شروع کنید. تا زمانی که پزشک اجازه نداده است، اشیاء سنگین بلند نکنید، بیش از حد به خودتان فشار نیاورید یا رابطه جنسی نداشته باشید.

زمان بهبودی برای هیسترکتومی کامل چقدر است؟

بهبودی پس از هیسترکتومی کامل، بسته به نوع جراحی، معمولاً ۴ تا ۶ هفته طول می‌کشد.

بعد از هیسترکتومی کامل چه اتفاقی برای بدن زن می‌افتد؟

وقتی تخمدان‌ها در هیسترکتومی کامل برداشته می‌شوند، پریودها متوقف شده و یائسگی آغاز می‌شود. این تغییر هورمونی اغلب باعث علائمی مانند گرگرفتگی، نوسانات خلقی و خشکی واژن می‌شود.