آنچه در این مطلب خواهید خواند
آستیگماتیسم چیست؟
آستیگماتیسم وضعیتی است که در آن چشم شما، به خصوص قرنیه یا قسمت شفاف جلویی کره چشم، کاملاً گرد نیست. آیا میدانستید؟
تقریباً همه ما درجاتی از آستیگماتیسم داریم.
در حالت ایدهآل، کره چشم به شکل یک توپ کاملاً گرد است. نور وارد آن میشود و به طور مساوی خم میشود، که به شما دید واضحی میدهد. اما اگر قرنیه شما بیشتر شبیه توپ فوتبال باشد، نور در یک جهت بیشتر از جهت دیگر خم میشود. این بدان معناست که فقط بخشی از یک شیء در فوکوس است. چیزهایی که در فاصله دور قرار دارند ممکن است تار و موجدار به نظر برسند.
آستیگماتیسم معمولاً همراه با نزدیکبینی (میوپی) یا دوربینی (هایپروپی) وجود دارد. این سه حالت، عیوب انکساری نامیده میشوند زیرا نحوه خم شدن (یا شکست) نور توسط چشمان شما را تحت تأثیر قرار میدهند.
آستیگماتیسم برای چشم پزشک نسبتاً آسان است که با عینک، لنز یا جراحی اصلاح شود.
علائم آستیگماتیسم
علائم آستیگماتیسم ممکن است شامل موارد زیر باشد:
- تاری یا انحراف دید
- خستگی چشم
- سردرد
- مشکل در دید در شب
آیا آستیگماتیسم ژنتیکی است؟
کارشناسان معتقدند که این بیماری ژنتیکی است، به این معنی که اگر شما به آن مبتلا باشید، احتمال بیشتری وجود دارد که آن را به فرزندان خود منتقل کنید.
علل آستیگماتیسم
بیشتر افراد با آن متولد میشوند، اما متخصصان دلیل آن را نمیدانند. همچنین ممکن است پس از آسیب دیدگی چشم، بیماری چشمی یا جراحی به آن مبتلا شوید.
به ندرت، بیماری به نام کراتوکونوس میتواند با نازکتر و مخروطیتر کردن قسمت شفاف جلویی چشم (قرنیه) باعث آستیگماتیسم شود. احتمالاً برای دیدن واضح به لنزهای تماسی (اما نه عینک) نیاز خواهید داشت.
شما نمیتوانید از طریق مطالعه در نور کم یا نشستن خیلی نزدیک به تلویزیون به آستیگماتیسم مبتلا شوید.
تشخیص آستیگماتیسم
علائم آستیگماتیسم به آرامی بروز میکنند. اگر متوجه تغییراتی در بینایی خود شدید، به چشم پزشک مراجعه کنید. به معاینه کامل چشم نیاز خواهید داشت. پزشک با درخواست از شما برای خواندن نمودار بینایی، وضوح بینایی شما را آزمایش خواهد کرد.
آزمایشهای آستیگماتیسم
پزشک شما همچنین از ابزارهایی برای اندازهگیری بینایی شما استفاده خواهد کرد، از جمله:
فوروپتر. شما از میان مجموعهای از لنزها نگاه میکنید تا لنزی را پیدا کنید که واضحترین دید را به شما میدهد.
کراتومتر. این دستگاه انحنای مرکز قرنیه شما را اندازهگیری میکند. این دستگاه شیبدارترین و صافترین انحناها را پیدا میکند. این اندازهگیریها به پزشک شما در مورد شکل قرنیه شما و میزان توانایی آن در فوکوس کردن اطلاعات میدهد.
دستگاه اتورفراکتور (Autorefractor). این دستگاه نور را به چشم شما میتاباند و تغییرات آن را هنگام بازتاب از پشت اندازهگیری میکند. این به پزشک شما ایدهای میدهد که به چه لنزهایی نیاز دارید.
توپوگرافی قرنیه. این فناوری دقیقترین اطلاعات را در مورد شکل قرنیه شما ارائه میدهد. پزشک به شما میگوید که به یک نقطه خاص نگاه کنید. در همین حال، دستگاه هزاران اندازهگیری کوچک را جمعآوری میکند. یک کامپیوتر از دادهها یک نقشه رنگی از قرنیه شما ایجاد میکند. اگر پزشک شما قصد جراحی برای آستیگماتیسم یا آب مروارید را داشته باشد، به آن مراجعه خواهد کرد. آنها ممکن است از آن برای تنظیم لنزهای تماسی استفاده کنند. همچنین میتواند به تشخیص کراتوکونوس کمک کند.
اندازهگیریهای تجویز آستیگماتیسم
نسخه شما شامل تعدادی حروف و اعداد خواهد بود. OD به معنی چشم راست (oculus dexter) و OS به معنی چشم چپ (oculus sinister) است. OU به معنی هر دو چشم (oculus uterque) است.
اعداد، واحدهای اندازهگیری به نام دیوپتر هستند.
- عدد اول مربوط به چیزی به نام اصلاح کروی است. اگر علامت منفی داشته باشد، شما نزدیکبین هستید. اگر علامت مثبت داشته باشد، شما دوربین هستید. عدد بالاتر به معنای تاری دید است.
- عدد دوم، اصلاح استوانهای شماست. این نشان میدهد که آستیگماتیسم شما چقدر قوی است.
- سومی محور است، محل آستیگماتیسم روی قرنیه شما.
برای مثال، عدد «OD -1.00 x -2.00 x 155» به این معنی است که چشم راست شما در زاویه ۱۵۵ درجه روی قرنیه، ۱ دیوپتر نزدیکبینی و ۲ دیوپتر آستیگماتیسم دارد.
درمان آستیگماتیسم
عینک یا لنز تماسی میتوانند تقریباً همه موارد آستیگماتیسم را اصلاح کنند. اما اگر فقط آستیگماتیسم خفیفی دارید و هیچ مشکل بینایی دیگری ندارید، ممکن است به آنها نیازی نداشته باشید.
اگر سطح آستیگماتیسم شما معمولی است، احتمالاً به لنزهای اصلاحی مانند عینک یا لنز تماسی یا جراحی نیاز خواهید داشت.
عینک آستیگمات
لنزهای عینک منحنی هستند تا شکل قرنیه یا عدسی که باعث تاری دید میشود را خنثی کنند. وقتی مستقیم به جلو نگاه میکنید، خوب عمل میکنند. اما بسته به میزان اصلاح مورد نیاز، ممکن است باعث شوند کف یا دیوارها کج به نظر برسند. این اثر باید با عادت کردن به آنها از بین برود. اگر آستیگماتیسم شدید دارید، ممکن است یک هفته یا بیشتر طول بکشد. با زدن عینک در صبح اول وقت، به مدت چند ساعت و تنظیم تدریجی آن شروع کنید. اگر بینایی شما بهتر نشد، از پزشک خود بخواهید که نمره عینک شما را بررسی کند.
لنزهای تماسی آستیگماتیسم
لنزهای تماسی نیز میتوانند کمک کنند، اما به یک جفت مخصوص نیاز خواهید داشت.
تمام لنزهای تماسی هنگام پلک زدن میچرخند. لنزهای نرم مورد استفاده برای آستیگماتیسم، که لنزهای توریک نامیده میشوند، طوری طراحی شدهاند که هر بار به همان نقطه برگردند.
ارتوکراتولوژی
اگر آستیگماتیسم شما شدید باشد، لنزهای تماسی سخت (سفت) با نفوذپذیری گاز انتخاب بهتری هستند. پزشکان میتوانند از آنها برای لنزهای تماسی معمولی شما یا برای روشی به نام ارتوکراتولوژی استفاده کنند. شما هنگام خواب لنزها را میپوشید و آنها قرنیه شما را تغییر شکل میدهند. برای حفظ این شکل جدید، باید به استفاده از لنزها ادامه دهید، اما لازم نیست آنها را به دفعات زیاد استفاده کنید.
جراحی لیزر چشم برای آستیگماتیسم
جراحی لیزر چشم ( لیزیک یا PRK) قرنیه شما را تغییر شکل میدهد تا بتواند پرتوهای نور را بهتر متمرکز کند. پزشک چشم شما را با قطره بیحس میکند و از یک دستگاه مکانیکی استریل (یا لیزر) برای ایجاد یک فلپ نازک روی قرنیه شما استفاده میکند. آنها آن را به عقب میکشند تا لایههای مرکزی قرنیه شما نمایان شود و از لیزر برای تراشیدن آنها استفاده میکنند. سپس، فلپ را به موقعیت اصلی خود برمیگردانند. در نهایت، قطرههای چشمی ضد التهاب و آنتیبیوتیک به شما میدهند. هنگامی که چشمان شما را با محافظهای شفاف میپوشانند، آماده رفتن به خانه هستید.
هزینه آن از ۷۰۰ تا ۳۵۰۰ دلار برای هر چشم متغیر است. از آنجا که شما تصمیم میگیرید این عمل را برای جایگزینی عینک خود انجام دهید، لیزیک و PRK به ندرت تحت پوشش بیمه درمانی قرار میگیرند.
کراتوتومی آستیگمات
کراتوتومی آستیگماتیک یا برشهای شلکننده لیمبوس، گزینه دیگری است. جراح برشهای کوچکی روی شیبدارترین انحناهای قرنیه شما ایجاد میکند. این کار باعث میشود نور با دقت بیشتری روی شبکیه شما متمرکز شود.
آستیگماتیسم در کودکان
بسیاری از نوزادان با آستیگماتیسم متولد میشوند که اغلب قبل از اولین سالگرد تولدشان از بین میرود. کودکی که مشکل بیناییاش درمان نشده باشد، ممکن است در مدرسه با مشکل مواجه شود که میتواند منجر به تشخیص نادرست اختلال یادگیری شود.
کودکان از چه زمانی باید معاینه چشم را شروع کنند؟
از آنجا که کودکان معمولاً نمیتوانند تشخیص دهند که مشکلی در بینایی آنها وجود دارد، از حدود ۶ ماهگی به معاینات منظم چشم نیاز دارند.
پیشگیری از آستیگماتیسم
هیچ راه شناخته شدهای برای پیشگیری از آستیگماتیسم وجود ندارد. اگر در معرض خطر ابتلا به قوز قرنیه هستید، بهتر است تا حد امکان چشمان خود را نمالید.
خلاصه مطلب
آستیگماتیسم وضعیتی است که در آن قرنیه (قسمت جلویی چشم) کاملاً گرد نیست و باعث میشود نور به طور ناهموار خم شود و بینایی تار یا تحریف شود. علائم آن شامل تاری دید، خستگی چشم، سردرد و مشکل در دید در شب است. در حالی که اکثر افراد با آستیگماتیسم متولد میشوند، این بیماری میتواند در اثر آسیبهای چشمی، بیماریها یا جراحیها نیز ایجاد شود. در حالی که نمیتوانید از آن جلوگیری کنید، درمانها از عینک و لنز گرفته تا جراحیهایی مانند لیزیک متغیر است.
